Homo Observans – do 29 mei 2008

Treinspotter

De treincoupé zat weer eens vol lelijke mensen. Op één uitzondering na dan, dus leek het mij een goed idee om in de vierzitter tegenover de jongen in kwestie te gaan zitten. Roodbruin haar, vaalblauwe ogen en een quasi-nonchalant ongeschoren kin.

In Den Bosch stapten we beiden uit. Terwijl ik naar de rookzuil liep zag ik de jongen doorlopen naar de achterkant van het perron. Daar haalde hij een fototoestel uit zijn rugtas. Ik besloot nieuwsgierig te worden, drukte mijn peuk uit en liep dezelfde richting in.

Toen de DD-AR naar Breda arriveerde, zette de jongen zich schrap. De achter de trein gekoppelde mDDM loc werd zorgvuldig op de foto gezet. Een trainspotter. Op mijn beurt zette ik de jongen op de foto. De spotter gespot. Net voor het vertreksignaal stapte hij in.

Nu had ik dat natuurlijk als aanleiding kunnen gebruiken om een praatje met de jongen te maken. Zo van ‘heb je al een foto van jezelf, genomen uit de trein die je aan het fotograferen bent’. Maar dat deed ik niet.

In Breda stapte hij op zijn fiets en reed westwaarts.

Homo Coepiens – wo 28 mei 2008

Idealen

Geïnspireerd door het gedachte-experiment van Simon heb ik, geheel onbevangen, in WordPerfect een blanco document geopend. Stel dat ik een beginselprogramma moest schrijven, waar zou ik dan als eerste mee beginnen? Net als Simon gebruik ik de naam Progressief Links, maar in tegenstelling tot Simon doe ik dat met spatie, aangezien GroenLinks destijds als formatie ook een spatie in de naam had.

  • Progressief Links is een politieke formatie die streeft naar een wereld waarin mensen vrij zijn zich te ontplooien en om hun leven in te richten zoals zij dat wensen, waarin kennis vrij toegankelijk is, waarin de politieke macht gelijkelijk onder mensen is verdeeld en iedereen voor de wet dezelfde rechten en plichten heeft.
  • Progressief Links streeft naar een dynamische, duurzame economie, waarin mensen vrij zijn economische activiteiten te ontwikkelen en waarbij uitbuiting (van mensen en dieren) en uitputting (van natuurlijke bronnen) worden tegengegaan.
  • Progressief Links streeft naar een wereld waarin iedereen toegang heeft tot gezondheidszorg en onderwijs en waarin iedereen is verzekerd van een bestaansminimum waarmee voorzien kan worden in voldoende voedsel en woonruimte.
  • Progressief Links streeft naar een wereld waarin natuurgebieden en diersoorten met respect worden behandeld en beschermd, omwille van het ecologisch evenwicht en de soortenrijkdom.
  • Progressief Links streeft naar een wereld zonder geweld, waarin culturele openheid, tolerantie en waardering leidraad zijn voor het handelen van landen, overheden en mensen.

Vervolgens heb ik de doelstellingen van GroenLinks uit het beginselprogramma 1992 er nog eens bij gepakt.

De doelstellingen van Groen Links zijn:

  • een democratische rechtsstaat, waarin individuele vrijheid en de vrijheid van organisatie gewaarborgd zijn en alle ingezetenen gelijke politieke rechten hebben;
  • een leefbaar milieu en herstel van het ecologisch evenwicht, in het besef dat natuurlijke hulpbronnen eindig zijn;
  • een rechtvaardige verdeling van macht, kennis, bezit, arbeid en inkomen, zowel in Nederland als op wereldschaal;
  • het recht van leder mens op een behoorlijke bestaanszekerheid, goede huisvesting en toereikende gemeenschapsvoorzieningen;
  • verzet tegen uitbuiting en onderdrukking van groepen en volkeren.

Wat me als ik de teksten naast elkaar leg in eerste instantie opvalt, is dat bij de doelstellingen van GroenLinks niet direct gesproken wordt over de inrichting van de economie en ook geen uitspraak wordt gedaan over een economisch systeem of model. Ook wordt er in de doelstellingen van GroenLinks niet gesproken over vrede en veiligheid, over culturele of mondiale verhoudingen anders dan economische, en over dierenrechten. In mijn tekst wordt daarentegen weer niet gesproken over de verdeling van bezit, arbeid en inkomen, anders dan het recht op een bestaansminimum.

Overigens, het uitgangspuntenprogramma van GroenLinks uit 1992, spreekt in de verdere uitwerking wel degelijk over de economie en over vredeskwesties. Het woord dier komt opvallend genoeg nergens terug in het uitgangspuntenprogramma.

Homo Discedens – di 27 mei 2008

Henk Haarhuis

Het valt me weer zwaar de laatste tijd, het politieke werk. Het viel collega-raadslid en PvdA-fractievoorzitter Henk Haarhuis ook zwaar. Zo zwaar dat hij zijn functie heeft neergelegd. Na negen jaar heeft de PvdA-fractie een nieuwe voorman nodig.

Nu was ik dat laatste niet van plan. Sterker nog, ik weet dat ik elk jaar rond deze tijd redelijk tabak heb van het raadswerk. De laatste cyclus voor het zomerreces is er één van de laatste loodjes. Om vervolgens in de derde of vierde week van het zomerreces het politieke werk al weer te missen en uit te kijken naar het nieuwe seizoen.

Twee dingen maken mijn politieke lusteloosheid deze keer echter iets zwaarmoediger dan anders. Dat is enerzijds dat ik een heleboel dingen nu al voor het zevende jaar voorbij zie komen en dat is vaak toch net iets minder spannend dan als je het voor het eerst meemaakt. De tweede reden is het fractievoorzittersschap en onze deelname aan het college. Dat is enerzijds allemaal relatief nieuw en dus uitdagend, maar de tijdsinvestering en, god betere, de verantwoordelijkheid drukt op momenten ook zwaar. En aangezien een collegedeelname van GroenLinks in het Bredase zonder precedent is, buiten een zeer kortstondige, vijf maanden durende flirt met het pluche in 1994, heb ik ook geen referentie waaraan ik ons handelen kan toetsen. Van de leden komt zowel kritiek als bijval over de wijze waarop de fractie en de wethouder opereren. De reacties uit de stad zijn ook verdeeld.

Onwillekeurig denk ik aan Henk, de PvdA-fractievoorzitter die de werkdruk en de verantwoordelijkheid van het leiden van zijn 11 koppen tellende fractie, in combinatie met zijn baan, te veel vond worden. Het is ergens een mooi moment om een stap terug te doen. Nog ruim anderhalf jaar tot aan de volgende verkiezingen, dus zijn opvolger heeft de tijd zich goed in te werken. Ikzelf baal ervan dat ik hem als collega fractievoorzitter kwijt raak. Niet dat we het altijd roerend met elkaar eens waren of dezelfde politieke stijl hadden -ik vond Henk als fractievoorzitter vaak iets te voorzichtig- maar als collega-fractievoorzitter en coalitiepartner had ik de rit graag met hem afgemaakt. Het heeft niet zo moeten zijn.

Homo Puerilis – ma 26 mei 2008

Algemeen Dagblad

„If you can’t take the heat, get out of the kitchen.” Ik moest eraan denken toen het AD vrijdag opende met de kop ‘Balkenende is kritiek beu’. Laat ik zelf ook eens kritisch zijn. Op het fractievoorzittersoverleg in Breda wel te verstaan.

Het fractievoorzittersoverleg is een overleg dat zo’n acht à tien keer per jaar bijeenkomt om zaken te bespreken die ofwel met het functioneren van de raad te maken hebben. Vroeger was het een soort huishoudelijk overleg. Nu heeft het af en toe ook wat weg van een presidium. De acht fractievoorzitters, met soms een enkele plaatsvervanger, die onder voorzitterschap van de burgemeester, procesafspraken maken.

Het zou, gezien het gezelschap, een verheffende bijeenkomst moeten zijn. Het tegendeel is echter waar. In plaats van een ordentelijke, nette vergadering is het fractievoorzittersoverleg meestentijds een meer dan chaotische bijeenkomst. De fractievoorzitters lijken wel haantjes (m/v). Er wordt veel gezegd, maar slecht naar elkaar geluisterd. Sommigen denken dat hun mening meer gewicht krijgt wanneer ze haar maar luid genoeg verkondigen of vaak genoeg herhalen. Niet zelden praten er twee, drie mensen door elkaar heen en mensen in de rede vallen is eerder regel dan uitzondering. Het fractievoorzittersoverleg lijkt nog het meeste op een kleuterklas tijdens een schoolreisje. Met dat verschil dat in het laatste geval een leraar de meute meestal nog een beetje in bedwang kan houden.

Het is maar goed dat de plaatselijke pers tegenwoordig niet meer bij het fractievoorzittersoverleg aanwezig is. Ik zie de beschamende columns al voor me waarin het gedrag van de zogenaamde gezagdragers pijnlijk blootgelegd wordt. Die ene bijvoorbeeld die, om zijn eigen mening maar te verkondigen, steeds antwoord geeft op vragen die niet gesteld zijn. Of die twee die overal doorheen praten, en nog het liefst nog door de burgemeester annex voorzitter. Of die ene die al een mening heeft voordat een kwestie goed en wel verteld is.

Ik kan me niet voorstellen dat de burgemeester blij is met de wijze waarop wordt overlegd met elkaar. Een informele sfeer past bij het fractievoorzittersoverleg, maar elkaar uit laten praten en op je beurt wachten zijn toch fatsoensnormen die ook buiten een strakgeleide vergadering geldig zijn. Ik vind de omgangsvormen het niveau van fractievoorzitters in ieder geval onwaardig en zit steeds vaker lusteloos op mijn stoel na te denken waar het toch heen moet met de wereld. Inderdaad, ook niet het meest wenselijke gedrag tijdens een vergadering. Maar je moet wat als je moet wachten met je eigen opmerkingen totdat de rest klaar is met door elkaar heen kleppen.

Ze zullen straks wel boos zijn dat ik dit geschreven heb. Och, if you can’t take the heat…

Homo Elocutorius (2) – zo 25 mei 2008

Patrick en ik tijdens '99 Luftballon'

Nog even terug naar GroenLinks en de Top 10 die tijdens ‘GroenLinks BinnesteBuiten’ is samengesteld en mijn poging om die keuze op GroenLinkse wijze te verantwoorden.

10. David Bowie – “Helden”
„Dann sind wir Helden nur diesen Tag”. De Engels- en Duitstalige versie van het nummer Heroes, zegt dat iedereen een held kan zijn. Een mooie tekst over wat mensen kunnen bereiken. De tekst is door Bowie echter nogal ironisch bedoeld. Niet elke ogenschijnlijke heldendaad is altruïstisch van aard. Het nummer is later gebruikt voor de film gebruikt ‘Bahnhof Zoo’ over prostitutie en dugsmisbruik in het Berlijn van de jaren ‘70.

9. Alphabeat – Fascination
„Passion,is our passion, in the moonlight, on a joyride. Easy living, killed the young dudes, in the high boots.” ‘Hippe’ plaat die teruggrijpt op de jaren ‘80 en een vrolijke levensstijl vol passie en plezier voorstaat. De beleving en het opdoen van ervaringen staat centraal, maar door het gebruik van de eerste persoon meervoud is deze hedonistische levenswijze niet puur individualistisch van aard maar in essentie communautair.

8. Youssou N’dour & Neneh Cherry – Seven Seconds
„And when a child is born into this world it has no concept of the tone the skin is living in.” Grote hit uit 1994 dat de zeven seconden direct na de geboorte bezingt, waarin een baby nog geen idee heeft van de nare dingen in de wereld om hem heen. Grosso modo is het lied daarmee toepasbaar op zo’n beetje elk wereldprobleem waar GroenLinks tegen strijdt, van honger en armoede tot conflicten, racisme en milieuvervuiling.

7. Aretha Franklin – Think
„Yeah, think, let your mind go, let yourself be free. You need me and I need you, without eachother there ain’t nothing people can do”. Soulnummer dat emancipatie en gemeenschapsdenken met elkaar verbindt. Het nummer gaat over de keuzes die mensen in hun leven moeten maken en propageert het volgen van het eigen gevoel. Tegelijkertijd erkent Franklin dat mensen in hun persoonlijke ontwikkeling elkaar ook nodig hebben.

6. Marlène Dietrich – Sag mir wo die Blumen sind
„Sagt wo die Soldaten sind, was ist geschehn? Sag wo die Soldaten sind. Über gräber wehnt der wind. Wann wird man je Verstehn?” Vredesnummer van La Dietrich, dat geassocieerd wordt met (het einde van) de Twede Wereldoorlog en de strijd tegen het nazisme en fascisme. Lange tijd was Dietrich de enige Duitse die met daverend applaus onthaald werd in Israël vanwege haar bijdrage aan het varieté voor de Amerikaanse troepen.

5. Counting Crows – Accidentaly in Love!
„So I said I’m a snowball running, running down into the spring that’s coming all this love”. Gewoon een nummer over verliefd worden. En dat mag gelukkig ook gewoon binnen GroenLinks. Sterker nog: in een ontspannen samenleving hebben meer tijd om verliefd te worden en dit te consumeren. En dat behoort ook wel tot de immateriële waarden van het leven.

4. U2 – Beautiful Day
„See the world in green and blue, see China right in front of you, see the canyons broken by cloud, see the tuna fleets clearing the sea out”, zingt beroepswereldverbeteraar Bono. Beautiful Day beschrijft de schoonheid van de wereld en hoe mooi de dingen zijn die we te vaak als vanzelfsprekend beschouwen. Allemaal dingen die stuk voor stuk het beschermen waard zijn.

3. a.k.a. The Junkies – Konijntje
„Kom op konijntje doe maar wiebele, wiebele, huppel, doe maar huppele alsof je in het bos bent.” In eerste instantie een lied waarin dieren in de vrije natuur worden bezongen en aangemoedigd om van hun leven te genieten. In tweede instantie natuurlijk een zwoel, sensueel nummer waarin A.K.A. The Junkies als eerste heeft bewezen dat het Nederlands ook een beregeile taal kan zijn.

2. The Wombats – Let’s dance to Joy Division
„Let’s dance to joy division, and celebrate the irony, everything is going wrong, but we’re so happy.” Een lief bedoelde aanval op de melancholie en neerslachtigheid van de post-punk, new wave en tegenwoordig gothic en emo, en met name één van de belangrijke grondleggers van deze genre’s, de Engelse band Joy Division. The Wombats keren het helemaal om en maken van elk nummer van Joy Division een feestje. Dat in het kader van ‘de wereld is rot, lang leven de wereld’.

1. Moloko – The Time is Now
„Give up yourself unto the moment, the time is now. Give up yourself unto the moment, let’s make this moment last”. Moloko bezingt het nu. Elk moment liggen er kansen en zijn er mogelijkheden. Kijk dus niet teveel terug, maar denk over de toekomst en leef in het nu.

Homo Elocutorius – za 24 mei 2008

Patrick en ik: dj for a day

GroenLinks kwam bijeen in het kader van het toekomstproject. Eén van de onderdelen van het programma: het Imago-lab, waarbij idealen, identiteit en gevoel aan elkaar werden gelinkt. En of collega Patrick en ik dan het muzikale gedeelte wilden verzorgen.

We hadden een Top 101 samengesteld, waaruit de bezoekers vervolgens hun drie favoriete nummers mochten samenstellen. En uiteraard, GroenLinks zou GroenLinks niet zijn als zelfs daar geen principiële discussie over zou kunnen ontstaan, was er ook de mogelijkheid om zelf nog nummers aan te dragen. Waar vervolgens grif gebruik van werd gemaakt.

Uiteraard was er discussie over de groslijst en over de uiteindelijke, door de aanwezigen zelf gekozen Top 10. Zo vroeg iemand zich af waarom de Internationale niet op de lijst stond en constateerde een ander het gebrek aan protestliederen uit de jaren ‘60 en ‘70. Weer een ander vroeg zich af wat het nummer Durch Den Monsun nu in vredesnaam met GroenLinks te maken had of waarom er geen aria’s op de groslijst stonden.

De meeste commotie ontstond nog wel over het nummer Konijntje van A.K.A. The Junkies. Terwijl het toch volstrekt duidelijk is dat dat nummer gaat over respect voor dieren (oké, oké, Patrick en ik verzonnen het ook maar waar we bijstonden, wij vonden het gewoon een lekker nummer). En of de uiteindelijke Top 10 nu een heel erg typisch GroenLinks-lijstje is geworden, is de vraag. Maar misschien was dat ook eigenlijk stiekem best wel een beetje de bedoeling. We zijn al een partij die zich linksboven in het spectrum bevindt, dus een beetje een generieke muzieksmaak is helemaal niet erg.

Homo Escendens – vr 23 mei 2008

Men at Work

„Tring tring”, zei mijn headset. „Met Selçuk”, antwoordde ik. De andere kant van de lijn schraapte de keel. „Wil je bij ons komen werken?”

Ja, hallo. Nu moet de wereld even niet gaan overdrijven natuurlijk. Naast het fractievoorzitterschap in Breda doe ik een project over ontwikkelingssamenwerking voor het Wetenschappelijk Bureau van GroenLinks en ben ik sinds deze week ook aan de slag gegaan als interim-communicatiemedewerker bij Natuur en Milieu. Ik vond drie banen eigenlijk wel voldoende. Deze keer zou ik nee zeggen.

„In september ben je de eerste”, antwoordde ik. „Oké”, zei de andere kant van de lijn, „dan zien we je na de zomer”.

Homo Fervidus – do 22 mei 2008

Claw Boys Claw

Dat er zich ineens een pit vormde ergens tijdens de tweede helft van het concert in de Effenaar, was opmerkelijk. Een pit wordt toch meer met punk of met de grunge uit de jaren ‘90 geassocieerd dan met een stevig groovend rockbandje als Claw Boys Claw.

Een goed concert was het alleszins. En zonder iets af te willen doen aan de verwachtigen die ik van dit concert had, was ik positief verbaasd over de volle zaal die de band die zijn hoogtijdagen vijftien jaar geleden beleefde, bij elkaar wist te brengen. Rosie got it made, maar zanger Pieter te Bos duidelijk ook. En hij had er zin in.

Sterker, hij genoot zelf waarschijnlijk nog het meest van de nieuwe tournee langs het zalencircuit van Nederland waar hij een half jaar geleden mee begonnen is. Hij liep het publiek in, nodigde de toeschouwers uit bier naar ‘m te gooien, lachte breeduit en was als een kind zo blij. En wij trouwens ook. Waarvan akte.

Homo Conterens – wo 21 mei 2008

prent in buurthuis 't Bakkeleijke

De jaarlijkse fractieverantwoording stond op de agenda van de plaatselijke ledenvergadering. De sfeer van die vergaderingen is meestal nogal onderhevig aan de opkomst en de mensen die vervolgens het woord voeren. Het kritische kamp was weer goed vertegenwoordigd.

Overigens brachten zij voornamelijk punten aan de orde die al enkele keren eerder onderwerp van gesprek waren geweest op verzoek van dezelfde mensen. Daarbij constateerden ze ook dat „we het over negentig procent van de zaken wèl eens zijn”. En dat vond ik dan wel weer een mooie score voor een partij waarbinnen op tal van onderwerpen nogal heftig over van mening verschild kan worden.

Tijdens de vergadering zou aanvankelijk ook een wervings- en scoutingscommissie benoemd worden, met daarin onder andere oud-raadslid en hardliner Nico Garritsen. Deze haakte op het laatste moment af omdat hij dat niet kon combineren met eventuele andere activiteiten die hij in de toekomst voor de partij zou willen ondernemen. Een mysterieuze uitspraak, want welke ambities hij dan eventueel zou hebben was niet helemaal duidelijk. Gaat Nico weer voor een plek op de lijst en wil hij een tweede carrière in de gemeentepolitiek? Het zou een bijzondere wending zijn.

Homo Cruciabilis – di 20 mei 2008

poliep

En uiteraard staakten de buschauffeurs precies op dat ene moment dat ik naar het Pasteurziekenhuis in Oosterhout moest om mijn stembanden te laten controleren. Gelukkig bleek er nog steeds iets mis te zijn, anders was ik voor niets dertig euro voor een taxi kwijt geweest.

In tegenstelling tot de vorige keer kon mijn keel de marteling van de flexibele scoop, het buigzame camerabuisje dat via het neusgat de keel in wordt gedraaid, redelijk doorstaan. Dit niet geheel zonder hulp van enige verdoving ter plaatse. En terwijl ik op commando een geluid probeerde te reproduceren dat in de verte enige verwantschap met de letter ‘ie’ vertoonde, keek de dokter aarzelend naar het beeldscherm.

„Tsja”, constateerde hij, nadat het martelinstrument uit mijn keel verwijderd was en hij de opname op het computerscherm terugkeek, „er zit nog een verdikking op de rechter stemband”. Het was eelt, vocht of een cyste, dat kon hij niet zien. „Soms kan stemtherapie nog wel helpen, maar gezien Uw stemhygiëne lijkt het mij verstandiger het operatief te verwijderen.” De KNO-arts kent me te goed.

Drie weken niet roken en zo min mogelijk praten. Leuker kon hij het niet maken.